|
بافته |
|
|
در سالیانی نه چندان دور زنان سخت کوش ایل علاوه بر رسیدگی به امور خانه بر دوش کشنده بخشی از بار اقتصادی خانواده بودند. بافت انواع پارچه های پشمی و ابریشمی با ضخامت و ظرافت های گوناگون برای مصارف تخصصی متعدد تولید می گردید. صدای دلنشین کوبه های دفتین و برخورد حلفه های میخ بلند نوردِن روزگارانی نه چندان دور تنها صدای آشنایی بود که در اکثر کوچه های شهر شنیده می شد. کوچه های انتظار ، کوچه هایی که چشم انتظار قدوم مردان با صلابت ایلی بود که فصول سرد سال را با دست بافته های شیرزنان خویش، به بهار پُر امید هیاهوی کوچ پینه می زدند. معرفی این دست بافته های مجلل و نفیس کمترین وظیفه ای است که در این بخش می توان به آن پرداخت.
|
|
|
جاجیم: پارچه نسبتاً ضخیم پشمی که عموماً به رنگ قرمز با مواد رنگی طبیعی و شیمیایی آماده و بافته می شود. از این پارچه بیشتر جهت تولید لحاف کرسی و لحاف خواب استفاده می شود. |
|
|
دستمال سفره: لازمه به غابت لذت بردن از غذای چرب و دلچسب ایل خوردن آن با دست است. پارچه پشمی نسبتاَ ظریف که با عنایت به خاصیت جاذب روغن بودن خویش، به عنوان دستمال پاک کردن دست، پیش و پس از شستشوی ساده در سر سفره مورد استفاده قرار می گرفت. |
|
|
چورشو/چادرشب: پارچه ای که از الیاف ابریشم نا مرغوب تر بصورت چهارخانه و در رنگهای نسبتاً روشن تهیه شده و به عنوان چادر شب و یا بقچه لحاف و لباس مورد استفاده قرار می گرفت. در برخی موارد از این پارچه ها به عنوان پرده در تفکیک اشکوب های سیاه چادر بزرگ (گوت) مورد استفاده قرار می گرفت. |
|
|
فراخ شوال سرپاره دار: دامن بلند و تیره رنگی که انتهای پایینی آن با برش های اُریب و دوباره به هم دوخته پارچه ابریشمین تزئین شده را فراخ شِوال سرپاره دارو یا اصطلاحاً «قِردارشوال» می گفتند. این لباس یا دامن معمولاً جهت استفاده در مراسم عروسی و میهمانی توسط دختران و خانم های جوان مورد استفاده قرار می گرفت. طول تقریبی پارچه مورد استفاده در اکثر این نوع دامن ها در حدود 30 متر است که به صورت بسیار پُر چین دوخته شده است. |
|
|
کمربند: در سال های نه چندان دور استفاده از این نوع کمر بند که به صورت قالی باف تولید شده بود، توسط جوانان ایل مرسوم و معمول بود.
|
|
|
سرگیرا: نوعی پارچه منحصر به فردی که از رشته های بسیار ظریف پشم تهیه شده و با هنر زنان بافنده زبَردست ایل رنگ آمیزی و بافته می گردید. از این پارچه جهت تولید چادر تن پوش بانوان ایل استفاده می گردید. چه زیباست تصور کوچه ها و خیابان هایی که در آن بانوان محجوب ایل سنگسر با پوششی شاد و روح افزا در حال گذر از ثانیه های دلتنگی «کوچ» جلوه گر شوند. امروزه به تعداد انگشت شماری از بانوان سالخورده و بلند همت ایل در گذر گاههای خاطره، با چنین پوششی چشم نوازی می کنند. و تنها شاید در مراسم عروسی و یا مراسم ویژه دعوت میهمانان به عروسی گروه های دو نفره دختران جوان با عنوان «خبرکر» موجی از غرور ایل وندی را هرچند برای لحظاتی کوتاه زنده نماید. |
|
|
کژین شِوی: لباس نسبتاً بلند ابریشمی که عموماً به رنگ قرمز بود و تنها ویژگی بارز آن هنر سوزن دوزی قابل تامل و توجه ای بود که در قسمت پایینی دامن و لبه های آستین چشم نوازی می کرد. در بیشتر نمونه های بجا مانده عرض قسمت سوزن دوزی در حدود یا وجب (25 سانتیمتر)در نظر گرفته شده است. |
|
|
پَش کلاف: کلاهی زیبا که عموماً از پشم شتر بافته می گردید و بیشتر مورد استفاده چوپانان ایل سنگسر بوده و هست. |
|
|
پَش جِرُب: جوراب بسیار گرم و نرمی از پشم که توسط مردان و زنان ایل بافته می شود و در فصول سرد سال پایپوش اکثر مردم تجربه مدار ایل خواهد بود.
|
|
|
پَتووه / ساق بند: بافته ای باریک و بلند که در قسمت های پایانی یک سَر آن با کمک قلاب و سوزن نقش آفرینی شده است. این ابزار بر روی ساق پا و شلوار پیچیده شده تا علاوه بر گرم نگاهداشتن پای چوپانان در بیابان، از ورود احتمالی حشرات و خزندگان در هنگام خواب شبانه به لباس جلوگیری نماید. |
|